De Bernardusdagen

Tijdens de Bernardusdagen zijn de kerken van Hoeven, Oud Gastel, Oudenbosch en Wouw opengesteld voor publiek. Alle kunstvoorwerpen die aan de band met de Bernardusabdij herinneren, zijn voorzien van een informatiepaneel. De kerken zijn op vier zondagen te bezichtigen, te beginnen met 20 augustus: de feestdag van Bernardus van Clairvaux, naar wie de abdij is…

20 en 27 augustus, 3 en (9 &) 10 september 2017

De parochies van Hoeven, Oud Gastel, Oudenbosch en Wouw hebben een bijzonder verleden. Eeuwenlang stonden ze onder rechtstreeks gezag van een cisterciënzerklooster vlak bij Antwerpen: de Bernardusabdij. Vrijwel vanaf het moment dat de dorpen ontstonden, mocht de abt bepalen wie er als pastoor werd aangesteld. Vanaf de middeleeuwen koos de abt voor deze functie meestal monniken…

De abdij

De Bernardusabdij maakt deel uit van de orde der cisterciënzers. Deze kloosterorde is in 1098 ontstaan in Bourgondië, op een plek die ‘Cîteaux’ heette – in het Latijn Cistercië. De monniken van de nieuwe orde werden daarom cisterciënzers genoemd. De cisterciënzer orde kende in de eerste eeuw van haar bestaan een ongekende bloei. Er werden vanuit…

Vier zondagen, vier dorpen

Tijdens de Bernardusdagen is in de kerk van ieder dorp een tentoonstelling ingericht. Objecten die aan de historische band tussen de kerk en de Bernardusabdij herinneren, worden uitgelicht en beschreven. Op elke locatie komt een ander thema aan bod: Oud Gastel: Het interieur van de nieuwe kerk – het werk van pastoor Damen, kloosterling van de…

Bernardus-kerkepad

Op zaterdag 19 augustus wandelden ruim 70 pelgrims over het Bernardus-kerkepad van Hoeven naar Oudenbosch. De tocht begon op de plek waar vanaf de 13e eeuw de uithof van de Bernardusabdij heeft gestaan en eindigde in de kerk van Oudenbosch, waar monniken van de abdij vanaf de middeleeuwen tot 1996  pastoor waren. (Met dank aan…

Hoeven

Hoeven dankt haar bestaan aan een gebeurtenis in de winter van 1275. De Heer en Vrouwe van Breda bezegelden toen in Bergen op Zoom een oorkonde, waarmee ze de monniken van de Bernardusabdij een groot grondgebied schonken aan de grens van Hertogdom Brabant en Graafschap Holland. In de jaren erna volgde een hele reeks andere schenkingen…

Oud Gastel

In de jaren zestig ondergingen veel katholieke kerken in Nederland een make-over: het aantal beelden werd gereduceerd en de veelal overdadige muurschilderingen verdwenen onder een laag witte verf. De pastoor van Oud Gastel was blijkbaar geen voorstander van deze nieuwe mode: in zijn kerk bleef alles zoals het was. Een bezoek aan deze kerk voelt…

Wouw

De abten van de Bernardusabdij hebben 600 jaar lang mogen bepalen wie in de parochie van Wouw als pastoor werd aangesteld. Ze verloren dit recht in 1872 aan de bisschop van Breda. De Bernardusabdij heeft in Wouw minder lang invloed gehad dan in de parochies van Oud Gastel en Oudenbosch, die pas in 1968 naar…

Oudenbosch

Het idee om in Oudenbosch een replica van de Sint Pieter te bouwen, kwam van een kloosterling van de Bernardusabdij: pater Willem Hellemons. In 1829 sloot deze zoon van een Roosendaalse graanhandelaar zich aan bij de cisterciënzers van de Bernardusabdij. De monniken waren in 1797 uit hun abdij verjaagd en woonden sindsdien onder andere op…

Sint Bernardus

De  Bernardusabdij dankt zijn naam aan de beroemde cisterciënzer monnik Bernardus van Clairvaux (1090-1153). Bernardus sloot zich aan bij de cisterciënzers toen deze nieuwe beweging nog maar één klooster had: Cîteaux (gesticht in 1098). Al drie jaar na zijn intrede werd hij aangesteld als abt van een nieuwe stichting: abdij Clairvaux (gesticht in 1115). Tijdens…

Schiere Monniken en Grijze Vrouwen

Op 14 november 2015 verscheen bij uitgeverij Damon het boek Schiere monniken en grijze vrouwen. In dit boek geeft de schrijver Philip Holt een overzicht van alle 34 cisterciënzerkloosters die ons land in de middeleeuwen rijk was. De presentatie van dit boek vond plaats in de kapel van Saint Louis, in Oudenbosch. De keuze voor deze locatie…

Ontrent den hover gheneer ick my

Net als bisschoppen en bisdommen hebben ook abten en abdijen een wapen. In het wapen van de Bernardusabdij staat een reiger afgebeeld met een spartelende paling in zijn snavel. De wapenspreuk luidt: Quaero sub littore victum, dat vertaald werd als: ‘Ontrent den hover gheneer ick my’. In modern Nederlands: aan de oever vind ik mijn voedsel….